Wilde marjolein
Origanum vulgare
Opgesteld met AI, nog niet nagekeken
De teksten in deze gids worden door een taalmodel opgesteld en daarna per onderdeel door de redactie nagekeken. Bij deze soort is dat nog niet gebeurd.
Wat nog niet is nagekeken kan fouten bevatten. Leg er een tweede bron naast voordat je iets eet, en loop de dubbelgangers na bij de plant zelf.
Foto: Ivar Leidus, CC BY-SA 4.0 via Wikimedia Commons
Het aroma is het sterkst als de plant in knop en bloei staat, in de zomer.
Wilde marjolein is de inheemse oregano. In het wild staat hij vooral op de kalkrijke hellingen van Zuid-Limburg en plaatselijk in Zeeland; elders in het land kom je hem vooral verwilderd tegen. De blaadjes en roze bloemtoppen geven precies het warme, kruidige aroma dat je van oregano kent, vers of gedroogd. Pluk hier met terughoudendheid: dit is geen bermonkruid.
Herkennen
- Rechtopstaande, vertakte plant van 30 tot 60 cm met een VIERKANTE, kort behaarde stengel. Vierkant in doorsnede betekent lipbloemenfamilie.
- Kruisgewijs tegenoverstaande, kort gesteelde blaadjes van 1 tot 2 cm, eirond tot langwerpig en vaak roodachtig aangelopen, met klierstippen aan de onderzijde.
- Sterke, warme oreganogeur zodra je een blaadje tussen je vingers wrijft. Dit is het beslissende kenmerk: ruik altijd voordat je plukt.
- Paarsrode tot roze (zelden witte) bloempjes van 4 tot 7 mm, tweelippig en met vier uitstekende meeldraden, in dichte tuilen aan de toppen. De bloei loopt van juli tot en met september; in juni pluk je dus alleen blad.
- Groeit op zonnige tot half beschaduwde, vrij droge, kalkhoudende grond: hellinggrasland, kalkgrasland, dijken, holle wegen, bosranden en heggen.
Van oudsher gebruikt
- Wordt van oudsher als thee gedronken bij hoest en een gevoelige spijsvertering.
Geen medisch advies. Wat hier staat is hoe mensen deze plant vroeger gebruikten. Dat het al lang zo gaat, betekent niet dat het werkt: het is nooit als medicijn onderzocht. Heb je klachten of gebruik je medicijnen? Overleg dan met je huisarts of apotheek.
In de buurt te vinden
Op de grote kaart →Openbare plekken van Wilde marjolein, met jouw omgeving in beeld. Tik een pin voor details.
Kaart wordt geladen…
Regels en respect
- Wilde marjolein is alleen in Zuid-Limburg vrij algemeen en plaatselijk in Zeeland; in het oostelijke rivierengebied is hij zeldzaam en elders in Nederland komt hij vooral verwilderd voor. Hij was tot 2017 wettelijk beschermd.
- Op wilde, kalkrijke hellingen en in kalkgrasland: laat staan of pluk hooguit een enkel takje. Die vegetaties zijn zeldzaam en kwetsbaar.
- Laat ruim bloei staan; de bloemtoppen zijn een belangrijke nectarbron voor vlinders en bijen.
Meer lezen en bronnen
Veelgestelde vragen over wilde marjolein
- Wanneer kun je wilde marjolein plukken?
- Wilde marjolein is in Nederland te plukken in juni tot en met september. Het aroma is het sterkst als de plant in knop en bloei staat, in de zomer. Het weer van dat jaar schuift dat een paar weken op, dus kijk naar de plant en niet naar de kalender.
- Wat kun je van wilde marjolein eten?
- Van wilde marjolein eet je de bladeren en de bloemen.
- Hoe herken je wilde marjolein?
- Rechtopstaande, vertakte plant van 30 tot 60 cm met een VIERKANTE, kort behaarde stengel. Vierkant in doorsnede betekent lipbloemenfamilie. Kruisgewijs tegenoverstaande, kort gesteelde blaadjes van 1 tot 2 cm, eirond tot langwerpig en vaak roodachtig aangelopen, met klierstippen aan de onderzijde. De volledige kenmerken staan hierboven onder Herkennen; de Latijnse naam is Origanum vulgare.
- Is wilde marjolein giftig?
- Wilde marjolein is eetbaar, maar er zijn voorwaarden. Ruik altijd. Zonder de duidelijke oreganogeur heb je iets anders in je hand en laat je het staan. Houd je aan wat er onder Let op staat.
- Waar kun je wilde marjolein vinden?
- Op de kaart van Pluknet staan de plekken die plukkers hebben gedeeld. Wat er bij jou in de buurt staat zie je door de kaart op je eigen omgeving te openen.
- Wat kun je maken van wilde marjolein?
- Vers of gedroogd als oregano over pasta, pizza, groente of vlees. Bloeitoppen drogen voor thee of als kruiderij. In de Wildplukkeuken staan de recepten met de hoeveelheden erbij.
- Mag je wilde marjolein plukken?