Duindoorn
Hippophae rhamnoides
Opgesteld met AI, nog niet nagekeken
De teksten in deze gids worden door een taalmodel opgesteld en daarna per onderdeel door de redactie nagekeken. Bij deze soort is dat nog niet gebeurd.
Wat nog niet is nagekeken kan fouten bevatten. Leg er een tweede bron naast voordat je iets eet, en loop de dubbelgangers na bij de plant zelf.
Foto: Svdmolen, CC BY-SA 3.0 via Wikimedia Commons
Foto's van plukkers
Rijp vanaf eind augustus; na wat vorst worden de bessen iets milder.
Feloranje bessen vol vitamine C, op doornige struiken in de duinen en op opgespoten grond. Rauw mondje-samentrekkend zuur; verwerkt tot sap of siroop een klein hoogtepunt. Let op: in veel duingebieden mag je niet plukken.
Herkennen
- Doornige struik van 1,2 tot 4,5 meter met dunne takken die bedekt zijn met zilverkleurige schubben; oudere takken worden daardoor donkerbruin.
- Bladeren smal: lijnvormig-langwerpig of smal spatelvormig, met een GAVE rand en een korte steel. Bovenzijde grijsgroen, onderzijde witachtig.
- Feloranje, bijna bolronde bessen van 6 tot 8 mm, dicht opeen langs de takken.
- Tweehuizig: alleen vrouwelijke struiken dragen bessen. De onopvallende bloei valt in april en mei.
- Groeit op zonnige plaatsen op droge tot vrij vochtige, voedselarme, kalkhoudende grond: duinstruwelen, spoordijken, opgespoten terrein en rivieroevers. Algemeen in het kustgebied.
Van oudsher gebruikt
- De besjes zijn van nature uitzonderlijk rijk aan vitamine C, en daarnaast aan vitamine E en carotenoïden. Ze worden van oudsher gebruikt voor de weerstand.
- Duindoornsap en -olie zijn in de handel bekend als supplement voor huid en weerstand.
Geen medisch advies. Wat hier staat is hoe mensen deze plant vroeger gebruikten. Dat het al lang zo gaat, betekent niet dat het werkt: het is nooit als medicijn onderzocht. Heb je klachten of gebruik je medicijnen? Overleg dan met je huisarts of apotheek.
In de buurt te vinden
Op de grote kaart →Openbare plekken van Duindoorn, met jouw omgeving in beeld. Tik een pin voor details.
Kaart wordt geladen…
In de openbare ruimte staan 7 bomen van deze soort die we uit een gemeentelijk register kennen. Ze staan als vierkantjes op de kaart.
Een register weet waar een duindoorn geplant is. Of hij er nog staat, of je erbij kunt en of hij dit jaar draagt, weet alleen iemand die er langsloopt.
Regels en respect
- Duindoorn is belangrijk voor duinvogels en herbergt veel vlindersoorten; laat ruim hangen.
- De struik leeft in symbiose met stikstofbindende bacteriën en verrijkt zo de duinbodem, maar wordt zelf maar tien tot vijftien jaar oud voordat andere soorten hem opvolgen. Beschadig hem niet.
- Blijf op de paden, duinen zijn kwetsbaar voor vertrapping.
Meer lezen en bronnen
Deze gids helpt bij herkennen, maar vervangt geen gids van vlees en bloed. Twijfel je ook maar een beetje? Niet eten.
Veelgestelde vragen over duindoorn
- Wanneer kun je duindoorn plukken?
- Duindoorn is in Nederland te plukken in september tot en met november. Rijp vanaf eind augustus; na wat vorst worden de bessen iets milder. Het weer van dat jaar schuift dat een paar weken op, dus kijk naar de plant en niet naar de kalender.
- Wat kun je van duindoorn eten?
- Van duindoorn eet je de vruchten.
- Hoe herken je duindoorn?
- Doornige struik van 1,2 tot 4,5 meter met dunne takken die bedekt zijn met zilverkleurige schubben; oudere takken worden daardoor donkerbruin. Bladeren smal: lijnvormig-langwerpig of smal spatelvormig, met een GAVE rand en een korte steel. Bovenzijde grijsgroen, onderzijde witachtig. De volledige kenmerken staan hierboven onder Herkennen; de Latijnse naam is Hippophae rhamnoides.
- Is duindoorn giftig?
- Duindoorn is eetbaar, maar er zijn voorwaarden. Scherpe, stevige doorns, wees voorzichtig bij het plukken. Houd je aan wat er onder Let op staat.
- Waar kun je duindoorn vinden?
- Op de kaart van Pluknet staan 7 openbare bomen van de soort duindoorn uit gemeentelijke bomenregisters, waarvan 4 in Amsterdam. Daarnaast staan er plekken op die plukkers zelf hebben gedeeld.
- Wat kun je maken van duindoorn?
- Sap of siroop: bessen persen en zeven. Door smoothies of als zuur accent in de keuken. In de Wildplukkeuken staan de recepten met de hoeveelheden erbij.
- Mag je duindoorn plukken?
- Duindoorn is belangrijk voor duinvogels en herbergt veel vlindersoorten; laat ruim hangen. Dat hangt niet van de plant af maar van de grond. Plukken zonder toestemming van de eigenaar mag in beginsel niet, ook niet in een park of een berm. Staatsbosbeheer gedoogt kleine hoeveelheden voor eigen gebruik, Natuurmonumenten verbiedt het, en sommige gemeenten verbieden het in hun APV.