Lievevrouwebedstro
Galium odoratum
Opgesteld met AI, nog niet nagekeken
De teksten in deze gids worden door een taalmodel opgesteld en daarna per onderdeel door de redactie nagekeken. Bij deze soort is dat nog niet gebeurd.
Wat nog niet is nagekeken kan fouten bevatten. Leg er een tweede bron naast voordat je iets eet, en loop de dubbelgangers na bij de plant zelf.
Foto: Krzysztof Ziarnek, Kenraiz, CC BY-SA 4.0 via Wikimedia Commons
De jonge blaadjes pluk je in het voorjaar (april tot juni), net voor of tijdens de bloei. De kenmerkende geur naar vers hooi en vanille komt pas vrij als het blad iets is verwelkt.
Lievevrouwebedstro is een lage bosplant die je herkent aan de kransen van zes tot negen smalle blaadjes rond een vierkante stengel, als sterretjes op regelmatige afstand. In het voorjaar staan er kleine, witte, stervormige bloempjes in de top. Vers ruikt de plant naar niets, maar zodra het blad verwelkt of droogt komt de typische geur naar hooi en vanille los: dat is de cumarine, die hem tot een geliefde smaakmaker voor siroop, Maibowle en room maakt.
Herkennen
- Kransen van smalle, lancetvormige blaadjes van 6 tot 15 mm breed rond een vierkante, gladde stengel: onderaan zes per krans, hogerop acht, soms negen. De stengel is alleen bij de knopen behaard, met een ring haartjes.
- Lage plant van 10 tot 30 cm die dichte tapijten vormt op beschaduwde, vochtige, humusrijke, neutrale of kalkrijke grond in loofbos en hellingbos, vaak onder beuk. Vrij algemeen.
- Kleine witte, viersplitsige, trechtervormige bloempjes van 4 tot 7 mm in een los, schermachtig pluimpje in de top, april tot juni.
- Vers blad ruikt naar niets. De typische geur naar vers hooi en vanille komt pas los als het blad verwelkt of droogt: dan komt de cumarine vrij.
- De vierkante stengel zegt op zichzelf niets: alle walstrosoorten hebben die. Het onderscheid zit in de smalle blaadjes in kransen PLUS de geur bij verwelken.
In de buurt te vinden
Op de grote kaart →Openbare plekken van Lievevrouwebedstro, met jouw omgeving in beeld. Tik een pin voor details.
Kaart wordt geladen…
Regels en respect
- Lievevrouwebedstro is op sommige plekken een beschermde of kwetsbare bosplant; pluk spaarzaam, knip alleen wat blad en laat de wortelstok en het tapijt intact.
Meer lezen en bronnen
- Wilde planten in Nederland en Belgie: lievevrouwebedstro
- Wikipedia: lievevrouwebedstro
- Wikipedia (Duits): Waldmeister, over cumarine en de maximale hoeveelheid per liter
Deze gids helpt bij herkennen, maar vervangt geen gids van vlees en bloed. Twijfel je ook maar een beetje? Niet eten.
Veelgestelde vragen over lievevrouwebedstro
- Wanneer kun je lievevrouwebedstro plukken?
- Lievevrouwebedstro is in Nederland te plukken in april tot en met juni. De jonge blaadjes pluk je in het voorjaar (april tot juni), net voor of tijdens de bloei. De kenmerkende geur naar vers hooi en vanille komt pas vrij als het blad iets is verwelkt. Het weer van dat jaar schuift dat een paar weken op, dus kijk naar de plant en niet naar de kalender.
- Wat kun je van lievevrouwebedstro eten?
- Van lievevrouwebedstro eet je de bladeren.
- Hoe herken je lievevrouwebedstro?
- Kransen van smalle, lancetvormige blaadjes van 6 tot 15 mm breed rond een vierkante, gladde stengel: onderaan zes per krans, hogerop acht, soms negen. De stengel is alleen bij de knopen behaard, met een ring haartjes. Lage plant van 10 tot 30 cm die dichte tapijten vormt op beschaduwde, vochtige, humusrijke, neutrale of kalkrijke grond in loofbos en hellingbos, vaak onder beuk. Vrij algemeen. De volledige kenmerken staan hierboven onder Herkennen; de Latijnse naam is Galium odoratum.
- Is lievevrouwebedstro giftig?
- Lievevrouwebedstro is eetbaar, maar er zijn voorwaarden. Lievevrouwebedstro bevat cumarine. Te veel geeft een suf gevoel, hoofdpijn en duizeligheid, en bij herhaald gebruik leverschade. Dit is een smaakmaker, geen groente en geen dagelijkse thee. Houd je aan wat er onder Let op staat.
- Waar kun je lievevrouwebedstro vinden?
- Op de kaart van Pluknet staan de plekken die plukkers hebben gedeeld. Wat er bij jou in de buurt staat zie je door de kaart op je eigen omgeving te openen.
- Wat kun je maken van lievevrouwebedstro?
- Laat het blad eerst een uurtje verwelken zodat de geur vrijkomt. Trek er een siroop van, of laat het even trekken in melk of room voor een dessert (panna cotta, ijs). In de Wildplukkeuken staan de recepten met de hoeveelheden erbij.