Vogelmuur
Stellaria media
Opgesteld met AI, nog niet nagekeken
De teksten in deze gids worden door een taalmodel opgesteld en daarna per onderdeel door de redactie nagekeken. Bij deze soort is dat nog niet gebeurd.
Wat nog niet is nagekeken kan fouten bevatten. Leg er een tweede bron naast voordat je iets eet, en loop de dubbelgangers na bij de plant zelf.
Foto: AnRo0002, CC0 1.0 (Public domain dedication) via Wikimedia Commons
Bijna het hele jaar te vinden en zelfs in zachte winters groen; het malst in het koele voor- en najaar. Zomerse hitte laat het verdwijnen.
Vogelmuur is een van de mildste en meest voorkomende wilde slaplanten, een zacht, mals matje op tuinborders, akkers en omgewerkte grond. De smaak doet aan jonge maïs of spinazie denken. Makkelijk te herkennen, maar controleer altijd het typische haarlijntje om het giftige guichelheil uit te sluiten.
Herkennen
- Een enkele rij haartjes die als een lijntje langs de ronde stengel loopt, onder elke knoop, en per stengellid van kant wisselt. Dat is het kenmerk.
- Bij voorzichtig uit elkaar trekken van de stengel blijft een elastisch draadje (merg) heel.
- Kleine witte, stervormige bloemen van 0,8 tot 1 cm met vijf diep tweedelige kroonblaadjes, waardoor het er tien lijken, en drie tot zeven meeldraden. Bloeit het hele jaar door.
- Tegenoverstaande, eironde tot elliptische, spitse blaadjes met een gave rand. De onderste hebben een lange steel, de bovenste zijn zittend. Blad en stengel zijn licht behaard.
- Lage, kruipende matjes van 10 tot 40 cm op zonnige tot licht beschaduwde, omgewerkte, voedselrijke grond: tuinen, akkers, braakgrond, slootkanten en tussen straatstenen.
In de buurt te vinden
Op de grote kaart →Openbare plekken van Vogelmuur, met jouw omgeving in beeld. Tik een pin voor details.
Kaart wordt geladen…
Regels en respect
- Vogelmuur is overvloedig en snelgroeiend; kleine oogsten kan de plek makkelijk hebben.
- Knip het matje af en laat de wortels zitten voor snelle hergroei.
- Vraag toestemming op akkers en in andermans tuin.
Meer lezen en bronnen
- Wilde planten in Nederland en Belgie: vogelmuur
- Wilde planten in Nederland en Belgie: blauw en rood guichelheil
- Wikipedia: rood guichelheil
- Wikipedia (Engels): Lysimachia arvensis
Deze gids helpt bij herkennen, maar vervangt geen gids van vlees en bloed. Twijfel je ook maar een beetje? Niet eten.
Veelgestelde vragen over vogelmuur
- Wanneer kun je vogelmuur plukken?
- Vogelmuur is in Nederland te plukken in januari, februari, maart, april, mei, september, oktober, november en december. Bijna het hele jaar te vinden en zelfs in zachte winters groen; het malst in het koele voor- en najaar. Zomerse hitte laat het verdwijnen. Het weer van dat jaar schuift dat een paar weken op, dus kijk naar de plant en niet naar de kalender.
- Wat kun je van vogelmuur eten?
- Van vogelmuur eet je de bladeren en de bloemen.
- Hoe herken je vogelmuur?
- Een enkele rij haartjes die als een lijntje langs de ronde stengel loopt, onder elke knoop, en per stengellid van kant wisselt. Dat is het kenmerk. Bij voorzichtig uit elkaar trekken van de stengel blijft een elastisch draadje (merg) heel. De volledige kenmerken staan hierboven onder Herkennen; de Latijnse naam is Stellaria media.
- Waarmee kun je vogelmuur verwarren?
- Vogelmuur lijkt op guichelheil. Vogelmuur is te verwarren met het giftige guichelheil, dat in dezelfde tuinen, akkers en braakgrond staat. Drie kenmerken die het hele jaar kloppen: vogelmuur heeft een ronde stengel met een rijtje haartjes onder elke knoop, geen zwarte puntjes onder het blad, en gestoelde onderste blaadjes. Guichelheil heeft een vierkante, kale stengel, zwarte kliertjes onder het blad en overal zittende blaadjes. Ga niet op de bladvorm af, die lijkt te veel op elkaar. De tabel hierboven zet de kenmerken naast elkaar; twijfel je, laat hem dan staan.
- Is vogelmuur giftig?
- Vogelmuur is eetbaar, maar er zijn voorwaarden. Verwar het niet met guichelheil (Lysimachia arvensis, vroeger Anagallis arvensis). Dat is giftig: kruid en zaad bevatten saponinen en het verse materiaal breekt rode bloedcellen af, en de wortel bevat het sterk giftige cyclamine. Inname geeft maag- en darmontsteking. Het risico zit vooral in de verwarring: vogelmuur lijkt op guichelheil. Zie de tabel hierboven.