Paarse dovenetel
Lamium purpureum
Opgesteld met AI, nog niet nagekeken
De teksten in deze gids worden door een taalmodel opgesteld en daarna per onderdeel door de redactie nagekeken. Bij deze soort is dat nog niet gebeurd.
Wat nog niet is nagekeken kan fouten bevatten. Leg er een tweede bron naast voordat je iets eet, en loop de dubbelgangers na bij de plant zelf.
Foto: Robert Flogaus-Faust, CC BY 4.0 via Wikimedia Commons
Jonge toppen zijn het lekkerst; in het vroege voorjaar staat de plant al volop in bloei als er verder weinig te plukken is.
Iedereen kent dit lage plantje van omgewerkte grond, moestuinen en akkerranden, maar weinigen weten dat het gewoon eetbaar is. "Dove" netel betekent: zónder brandharen. Het is een milde, zachte groente met een vage paddenstoelachtige smaak, en de eerste voorjaarsbloei is een feest voor hommels.
Herkennen
- Laag plantje van 10 tot 30 cm met een duidelijk VIERKANTE stengel, bovenaan vaak paars aangelopen. Vierkant in doorsnede betekent lipbloemenfamilie.
- Kruisgewijs tegenoverstaande, behaarde en regelmatig gekartelde blaadjes van 2 tot 4 cm. Onderaan gewoon groen, naar boven toe purperig aangelopen en dicht opeen.
- Alle bladen zijn GESTEELD, ook de bovenste. Bij hoenderbeet, die er sterk op lijkt, zijn de bovenste bladen zittend en stengelomvattend. Beide zijn overigens eetbare dovenetels, dus dit onderscheid is voor de zekerheid en niet voor de veiligheid.
- Kleine lichtpaarse lipbloempjes van 1 tot 2 cm tussen de bovenste bladeren.
- GEEN brandharen. Je kunt hem gerust aanraken, anders dan de brandnetel.
- Groeit op voedselrijke, omgewerkte grond: akkers, moestuinen, plantsoenen, bloembakken, puin, dijken, bermen en grasvelden. Zeer algemeen in heel Nederland.
In de buurt te vinden
Op de grote kaart →Openbare plekken van Paarse dovenetel, met jouw omgeving in beeld. Tik een pin voor details.
Kaart wordt geladen…
Regels en respect
- Paarse dovenetel is een algemeen "onkruid"; je mag er royaal van plukken.
- Laat wat bloei staan, het is vroeg in het jaar belangrijk voer voor hommels en bijen.
Meer lezen en bronnen
- Wilde planten in Nederland en Belgie: paarse dovenetel
- Flora van Nederland: paarse dovenetel
- Verspreidingsatlas FLORON: Lamium purpureum
- Wikipedia (en): Lamium purpureum
- Wikipedia: hoenderbeet
Deze gids helpt bij herkennen, maar vervangt geen gids van vlees en bloed. Twijfel je ook maar een beetje? Niet eten.
Veelgestelde vragen over paarse dovenetel
- Wanneer kun je paarse dovenetel plukken?
- Paarse dovenetel is in Nederland te plukken in maart, april, mei, juni, september en oktober. Jonge toppen zijn het lekkerst; in het vroege voorjaar staat de plant al volop in bloei als er verder weinig te plukken is. Het weer van dat jaar schuift dat een paar weken op, dus kijk naar de plant en niet naar de kalender.
- Wat kun je van paarse dovenetel eten?
- Van paarse dovenetel eet je de bladeren en de bloemen.
- Hoe herken je paarse dovenetel?
- Laag plantje van 10 tot 30 cm met een duidelijk VIERKANTE stengel, bovenaan vaak paars aangelopen. Vierkant in doorsnede betekent lipbloemenfamilie. Kruisgewijs tegenoverstaande, behaarde en regelmatig gekartelde blaadjes van 2 tot 4 cm. Onderaan gewoon groen, naar boven toe purperig aangelopen en dicht opeen. De volledige kenmerken staan hierboven onder Herkennen; de Latijnse naam is Lamium purpureum.
- Is paarse dovenetel giftig?
- Paarse dovenetel is eetbaar, maar er zijn voorwaarden. Er is geen gevaarlijke verwisseling bekend. De planten waarmee paarse dovenetel wordt verward zijn hoenderbeet, gevlekte dovenetel en ingesneden dovenetel: alle drie dovenetels en alle drie eetbaar. Ook de brandnetel is geen risico, alleen ongemakkelijk. Houd je aan wat er onder Let op staat.
- Waar kun je paarse dovenetel vinden?
- Op de kaart van Pluknet staan de plekken die plukkers hebben gedeeld. Wat er bij jou in de buurt staat zie je door de kaart op je eigen omgeving te openen.
- Wat kun je maken van paarse dovenetel?
- Rauw fijngesneden door een salade of op brood. Meegekookt in soep, roerbak of een hartige taart, als milde groente. In de Wildplukkeuken staan de recepten met de hoeveelheden erbij.