Meelbes
Sorbus aria
Opgesteld met AI, nog niet nagekeken
De teksten in deze gids worden door een taalmodel opgesteld en daarna per onderdeel door de redactie nagekeken. Bij deze soort is dat nog niet gebeurd.
Wat nog niet is nagekeken kan fouten bevatten. Leg er een tweede bron naast voordat je iets eet, en loop de dubbelgangers na bij de plant zelf.
Foto: Julie Anne Workman, CC BY-SA 3.0 via Wikimedia Commons
De rode tot oranje bessen rijpen in september en oktober; na de eerste vorst zijn ze zachter en zoeter.
De meelbes is een boom of struik uit de rozenfamilie met bladeren die van onderen opvallend witviltig (meelachtig) zijn. In Nederland is hij niet ingeburgerd: je vindt hem als aanplant in parken, bermen en op kalkrijke grond. De trossen rode bessen zijn na koken of na vorst eetbaar, met een zoetige, wat melige smaak, een familielid van de lijsterbes.
Herkennen
- Boom of struik van 2 tot 20 meter, vaak met een compacte, koepelvormige kroon.
- Blad eirond, 8 tot 14 cm, van boven dofgroen en van onderen DICHT GRIJS- OF WITVILTIG. Tien tot veertien paar zijnerven; de rand is onregelmatig (dubbel) gezaagd maar NIET ingesneden. De eveneens aangeplante Zweedse meelbes heeft wel gelobd blad, de lijsterbes samengesteld blad.
- Witte bloemen van 0,9 tot 1,4 cm in dichtbloemige, vlakke tuilen, in mei en juni; de bloemstelen zijn wit wollig.
- Bessen eivormig of bolvormig, ROOD, 0,8 tot 1,5 cm, in trossen, rijp in de nazomer en herfst. Het zijn pitvruchten, geen steenvruchten.
- Zonnige of licht beschaduwde plaatsen op droge, meestal kalkhoudende, rotsachtige grond. In Nederland niet ingeburgerd en dus vrijwel altijd aangeplant; in Belgie inheems maar zeldzaam.
In de buurt te vinden
Op de grote kaart →Openbare plekken van Meelbes, met jouw omgeving in beeld. Tik een pin voor details.
Kaart wordt geladen…
In de openbare ruimte staan 4.518 bomen van deze soort die we uit een gemeentelijk register kennen. Ze staan als vierkantjes op de kaart.
Regels en respect
- Vrijwel altijd een aangeplante boom in park, berm of tuin. Kijk of het mag en vraag zo nodig toestemming.
- Laat genoeg hangen voor de vogels; de bessen zijn wintervoer.
Meer lezen en bronnen
Deze gids helpt bij herkennen, maar vervangt geen gids van vlees en bloed. Twijfel je ook maar een beetje? Niet eten.
Veelgestelde vragen over meelbes
- Wanneer kun je meelbes plukken?
- Meelbes is in Nederland te plukken in september en oktober. De rode tot oranje bessen rijpen in september en oktober; na de eerste vorst zijn ze zachter en zoeter. Het weer van dat jaar schuift dat een paar weken op, dus kijk naar de plant en niet naar de kalender.
- Wat kun je van meelbes eten?
- Van meelbes eet je de vruchten.
- Hoe herken je meelbes?
- Boom of struik van 2 tot 20 meter, vaak met een compacte, koepelvormige kroon. Blad eirond, 8 tot 14 cm, van boven dofgroen en van onderen DICHT GRIJS- OF WITVILTIG. Tien tot veertien paar zijnerven; de rand is onregelmatig (dubbel) gezaagd maar NIET ingesneden. De eveneens aangeplante Zweedse meelbes heeft wel gelobd blad, de lijsterbes samengesteld blad. De volledige kenmerken staan hierboven onder Herkennen; de Latijnse naam is Sorbus aria.
- Is meelbes giftig?
- Meelbes is eetbaar, maar er zijn voorwaarden. Wilde-planten.nl noemt de bessen zwak giftig. Eet ze niet rauw en niet onrijp: koken of vorst maakt ze zacht en zoeter en haalt het wrange eraf, net als bij lijsterbes. Houd je aan wat er onder Let op staat.
- Waar kun je meelbes vinden?
- Op de kaart van Pluknet staan 4.518 openbare bomen van de soort meelbes uit gemeentelijke bomenregisters, waarvan 1.546 in Amsterdam. Daarnaast staan er plekken op die plukkers zelf hebben gedeeld.
- Wat kun je maken van meelbes?
- Tot gelei, moes of vruchtenleer verwerken. Na de eerste vorst zijn ze zachter en zoeter; ook dan liever verwerkt dan uit het handje. In de Wildplukkeuken staan de recepten met de hoeveelheden erbij.